POPÜLER YAZILAR
EN SON YAZILAR
EN SON HABERLER
CHECK UP RANDEVUSU AL

SAĞLIK REHBERİ

Bir yılı aşkın bir süredir düzenli cinsel ilişki olmasına ve herhangi bir doğum kontrolü yöntemi uygulanmamasına rağmen gebelik görülmemesi kısırlık olarak adlandırılıyor. Toplum genelinin %10’unda kısırlık görülüyor. Genel olarak kısırlığın üçte birinden erkekler, üçte birinden kadınlar ve üçte birinden de hem erkek hem kadın birlikte sorumlu tutuluyor. Erkeklerde kısırlığa yol açan nedenleri, Medstar Topçular Hastanesi Üroloji Bölümü’nden Doç. Dr. Burak Hoşcan anlattı.

Erkeklerde daha sık görülüyor

Kısırlıkların yarısından fazlasında erkeğe ait bir sebep bulunmaktadır. Kısırlık nedenleri arasında; testis yaralanmaları, mikrobik veya ergenlik döneminde kabakulağa bağlı geçirilmiş testis iltihapları, inmemiş testis, kanser nedeniyle radyoterapi ya da kemoterapi uygulamaları, çevresel toksinler, testislerin yüksek ısı ya da dar pantolon gibi nedenlerden dolayı zarar görmesi, bazı ilaçlar, aşırı alkol, sigara alışkanlığı, karaciğer sirozu, hodgkin hastalığı, orak hücreli anemi, ani ateşlenmeler gibi sistemik hastalıklar, varikosel, bazı hormonların düşüklüğü, kanal tıkanıklıkları, hiç meni gelmemesi ya da çok az gelmesi gibi durumlar sayılabilir.

Varikosel sonrası gebelik sağlanabilir

Çocuk sahibi olamayan erkeklerde %20-40 oranında varikosel görülür. Varikosel, cerrahi ile düzeltilerek doğal yolla gebeliğin sağlanmasına olanak verir. Bu yüzden varikosel erkek kısırlığının en sık rastlanılan “düzeltilebilir nedeni” olarak bilinir. Hatta varikosel ameliyatı sonrası gebelik oranları yükselmektedir. Varikoselin cerrahi olarak düzeltilmesinin ardından hastaların büyük bölümünde 4-6 ay sonra sperm parametrelerinde iyileşmeler tespit edilmiştir. Varikoselin tedavisinde en etkin yöntem mikrocerrahi ile uygulanan ameliyattır. Bu yöntem sonrası varikoselin normal ameliyatlara göre tekrar etme olasılığı oldukça düşüktür.

Çocuk sahibi olmak için sigarandan uzak durun!

Sigara, erkek ve kadında üreme ile cinsel fonksiyonlar üzerinde son derece zararlı etkilere sahiptir. Erkekte sperm sayısını ve canlılığını bozarken, kadında da gebe kalmayı önleyici ve gebelikte de düşük riskini artırır. Sigara dumanına maruz kalmak da sigara içmek kadar zararlıdır. Çocuk sahibi olmak isteyen ailelerin sigarayı bırakması ve gerekirse bunun için tıbbi yardım alınması önerilir. Sigaranın yanında alkol de erkek ve kadında üreme fonksiyonlarını bozucu etkiye sahiptir. Testislerin çalışma sistemini direkt olarak etkileyebileceği gibi karaciğer fonksiyonlarını da bozabilir ve normal beslenme alışkanlıklarını değiştirerek kilo alımına yol açabilir.

Sıcak, sperm kalitesini bozuyor

Sauna, hamam gibi sıcak banyoların testislerin çalışmasını bozucu etkileri vardır. Sperm sayısını azaltarak kısırlığa yol açabilir. Diğer yandan, uzun süreli araba kullananlarda da ısı artımı sperm üretiminin bozulmasına neden olabilir. Dar ve sıkı pantolon, kot, şort ya da iç çamaşırlar ısı artımı yaparak spermin kalitesini olumsuz etkileyebilir. Bu nedenle gevşek ve dar olmayan giysilerin tercih edilmesi önerilir.

Hamilelikte alınan besinler, çocuğun kısır olmasına yol açabilir

Amfetamin, kokain, eroin, methadone, opiatlar gibi alışkanlık yapıcı ilaçlar vücudun hormon dengesini bozarak gerek cinsel fonksiyonlar gerekse sperm üretimi üzerine zararlı etkiye sahiptir. Benzer şekilde, anabolik steroidler denen ve doping amacıyla kullanılan uyarıcı özellikteki ilaçların da olumsuz etkileri bilinmektedir. Uzun süreli, yüksek doz testosteron kullanılması bazı erkeklerde sperm yapımını baskılayabilir. Östrojen etkisine sahip hormonlarla yetiştirilen besin maddeleri vücudun hormon dengesini değiştirerek yine sperm kalitesine zarar verebilir. Özellikle annenin gebelik sırasında bu besinlerden alması, çocuğun testis gelişimini olumsuz yönde etkileyebilir ve ileride kısır kalmasına yol açabilir.

Stres tüm süreci etkiliyor

Kadının gebe kalabilmesi için sağlıklı bir cinsel ilişki ilk koşuldur. Erkekte gerek iş nedeniyle gerekse günlük yaşamdan ya da çocuk sahibi olma gayretinden kaynaklanan stres, cinsel ilişki ile ilgili problem yaratabilir. Diğer yandan, stres nedeniyle hormonal dengede bozulma ve bunun neticesinde sperm değerlerinin düşmesi ortaya çıkabilir.

Elektronik eşya kullanımınızı kısıtlayın

Şehir yaşamında veya iş yerlerinde maruz kalınan elektrik dalgalarının etkisi, zarar verici sınırın çok altında kalmaktadır. Fakat cep telefonları gibi orta şiddette ve yüksek frekansta elektromanyetik alan yaratan cihazların, şimdilik hayvanlarda gözlendiği kadarıyla sperm üretimi üzerine zararlı etkisi bulunmaktadır. Ancak bu konuda yeterli veri yoktur. Yine de mümkün olduğu kadar bu cihazların zararlarını aza indirecek önlemlerin alınması uygun olacaktır. Kurşun gibi ağır metaller, böcek ilaçları ve anestezi gazları ile ilgili iş yerlerinde çalışanların sperm kalitesinde bozulma olabileceği bilinmektedir. Aynı şekilde radyasyon ile uğraşılan yerlerde de risk söz konusudur. Bu durumda kısırlık gelişebilir. 

CANLI DESTEK